سيد على اكبر برقعى قمى

87

راهنماى دانشوران در ضبط نامها ، نسبها و نسبتها ( فارسي )

بو صيرى : با ضمّ باى ابجد و سكون واو و كسر صاد بىنقطه منسوب است به بوصير و آن قريه‌اى است در صعيد مصر و مروان ، آخرين خلفاى بنى مروان در آنجا كشته گرديد « 1 » و شرف الدّين ابو عبد اللّه محمّد بن سعيد بو صيرى ناظم « قصيدهء برده » به نام الكواكب الدريّة فى مدح خير البريّة و متوفّى 694 بدان منسوب است . و بو صيرى خود حكايت كرد كه من آن قصيده را در زمانى كه رنجور بودم نظم كردم و در واقعه ديدم پيغمبر صلى اللّه عليه و آله را كه نزد من آمده و بردهء خود را بر من افكند و شفا يافتم و ازاين‌روى قصيده را « برده » نام داد . و نيز بو صيرى را قصايد ديگرى است از جمله : « قصيدهء همزيه » كه اديب بارع عبد الباقى افندى موصلى آن را تخميس كرده است . و نيز ابو القاسم هبة اللّه بن علىّ بن مسعود بو صيرى در شمار اعلام و محدّثان عامّه و متوفّى 598 بدان منسوب است . بوفكى : با ضمّ باى ابجد و سكون واو و فتح فا منسوب است به بوفك كه قريه‌اى است از قراى نيشابور و عمركى بن علىّ بن محمّد بوفكى از ثقات اصحاب اماميّه به آن منسوب است و ضبط « عمركى » در حرف عين بىنقطه بيايد . بونتى : با ضمّ باى ابجد و سكون واو و نون منسوب است به بونت كه حصارى است در اندلس و عبد اللّه بن فتوح بن موسى فهرى بونتى صاحب كتاب الوثائق و الاحكام و متوفّى 462 بدان منسوب است . بونى : با ضمّ باى ابجد و سكون واو منسوب است به بونه كه شهرى است در سواحل آفريقا و ابو العبّاس احمد بن علىّ بونى قرشى در طبقهء علماى جفر و اعداد و صاحب كتاب شمس المعارف و متوفّى 622 و ابو عبد الملك مروان بن محمّد اسدى بونى در شمار فقيهان مالكى و صاحب شرح موطأ و متوفّى 340 بدان منسوب‌اند . بويطى : با ضمّ باى ابجد و فتح واو و سكون يا منسوب است به بويط كه قريه‌اى است در صعيد مصر نزديك بوصير و نيز قريهء ديگرى است در صعيد مصر نزديك سيوط « 2 » و ابو يعقوب يوسف بن يحيى مصرى بويطى از مشاهير اصحاب شافعى و صاحب كتاب المختصر الكبير و كتاب المختصر الصغير و كتاب الفرائض و واثق خليفهء عبّاسى ، بويطى را به زندان افكند و ربيع بن سليمان كه از شاگردان او بود گفت كه :

--> همه باغ و راغش پر از بوى و رنگ * به آرايش او را ز فردوس تنگ به هر گوشه كاخى و كاشانه‌اى * بهشت برين پيشش افسانه‌اى در و دشت او سبز و آب روان * به هر سوى سرو و گل و ارغوان چپ و راستش باغ و بستان و كشت * به صد پايه بهتر ز خرّم بهشت بر خاك او مشك را ارزنى * به گيتى از او خوب‌تر مرزنى ( لغتنامه / دهخدا : 11 / 375 ) . ( 1 ) - مروان بن محمّد نوهء مروان بن حكم ملقّب به مروان حمار آخرين خليفهء اموى كه در سال 126 به خلافت رسيد . در جنگى كه با سپاهيان ابو مسلم خراسانى و بنى عبّاس كرد مغلوب شد و به مصر گريخت و در آنجا به دست يكى از طرفداران بنى عبّاس كشته شد و سر او را براى سفّاح اوّلين خليفهء عبّاسى فرستادند ( فرهنگ فارسى / معين : 6 / 1958 ) . ( 2 ) - سيوط - أسيوط : شهرى است بزرگ بر غرب نيل و از مصر تا آنجا را « صعيد ادنى » و ازآنجا تا اسوان را « صعيد اعلى » گويند و در همين محل ، سدّى بر روى رود نيل بسته‌اند ( معجم البلدان : 1 / 193 ) .